شاهکارهایی از معماری و هنر صخره‌ای

غارهای دستکند لرستان عطا حسن‌پور، دانشجوی دکترای باستانشناسی   استان لرستان ناحیه‌ای کوهستانی به مساحت حدود ۲۸ هزار کیلومتر مربع را در جنوب غرب کشور دربر گرفته است. منابع آبی فراوان، اقلیم متنوع، هوای معتدل، جنگلهای انبوه و حیات وحش غنی دلیلی شد که جوامع انسانی در دوران پیش از تاریخ این منطقه از ایران […]

بزرگترین تاق طبیعی زمین

دژ تاق یا غار ـ دژ اسپهبد خورشید سامان توفیق، دکترای باستانشناسی، مدیر پروژه غار ـ دژ اسپهبد خورشید غار ـ دژ «اسپهبد خورشید» یا [دژ تاق] بر سر راه تهران ـ شمال، محور فیروزکوه، در منطقه «دوآب» شهرستان «سوادکوه» استان مازندران قرار دارد که خاص‌ترین دژ از لحاظ فرم و ابعاد، قدمت تاریخی و […]

فسیل ها در غار وزمه

دریچه‌ای به تنوع جانوری زاگرس مرکزی در ۷۰ هزار سال گذشته دکتر مرجان مشکور، عضو مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه   غارها به‌دلیل شرایط حفاظتی درون آنها اغلب مانند آرشیوی از بقایای مختلف هستند که در طول هزاران سال توسط انسان، درندگان یا عوامل طبیعی به درون غارها منتقل شده و اکثرا پس از گذشت […]

گنجینه شاهان ساماتوره

غار کلماکره احمد پرویز، دانشجوی دکترای باستانشناسی   «کلماکره» غاری است در ۱۳کیلومتری شمال غرب شهر «پلدختر» و نزدیک به ناحیه «رومشکان» در جنوب لرستان که در آخرین روزهای گرم تابستان سال ۱۳۶۸ خورشیدی گنجینه‌ای بزرگ از آن کشف و با وجود تلاش‌های مسئولان اداره میراث فرهنگی، بخشی از این گنجینه توسط اهالی روستاهای اطراف […]

غارهای اسرارآمیز نیاسر کاشان

شاهرخ رزمجو، دکترای باستانشناسی، استاد دانشگاه تهران   نیاسر در حدود ۴۵ کیلومتری غرب کاشان قرار دارد که بیشتر به خاطر آتشکدۀ ساسانی آن شناخته میشود. در منابع تاریخی بنیان نیاسر را به اردشیر بابکان نسبت داده‌اند و وجود آتشکده گویای اهمیت آن در دورۀ ساسانیست. سرسبزی نیاسر بیشتر به خاطر چشمه‌ایست که نزدیک آتشکده […]

نئاندرتالهای زاگرس کجا زندگی میکردند؟

مجموعه جهانی بیستون را با دقت ببینید فریدون بیگلری، باستانشناس پارینه سنگی   زین پس اگر به کرمانشاه رفتید و خواستید مجموعه جهانی بیستون را ببینید، بدانید که غار این مجموعه یعنی غار «شکارچیان»، همان جایی است که سنگواره تنها انسان «نئاندرتال» ایران در آن کشف شده است. نمونه استخوان ساعد که در حال حاضر […]

ماجرای دختربچه ۱۲ ساله ۱۲ هزار ساله

کاوشهای باستانشناسی غار کمربند مترجم: محمدمهدی امینی، دانشجوی دکترای باستانشناسی «کارلتون کوون»، انسانشناس آمریکایی در سالهای پس از پایان جنگ جهانی دوم کاوشهایی در چند غار در ایران انجام داد که نتایج مهمی در برداشتند. یکی از این یافته ها در سال ۱۳۲۸ خورشیدی رخ داد و کشف اسکلت یک دختربچه ۱۲ ساله در ۱۲ […]

به دنبال بقایای نخستین سکونت ها

سال ۱۳۲۸ و نخستین کاوشهای باستانشناسی در غارهای ایران دکتر فریدون بیگلری، معاون امور فرهنگی و مسئول بخش پارینه‌سنگی موزه ملی ایران   غرب آسیا در نیمه اول قرن بیستم شاهد کاوشهای باستانشناسی متعددی بود که شماری از آنها در غارهای فلسطین، لبنان و سوریه انجام شدند و به کشف بقایای انسان «نئاندرتال» و انسان […]